HỘI KHOA HỌC KINH TẾ TỈNH SƠN LA:
HỘI THẢO KHOA HỌC VỀ PHÁT TRIỂN CÂY ĂN QUẢ TRÊN ĐẤT DỐC
Thực hiện Công văn số 1958-CV/TU ngày 10.3.2017 của Ban Thường vụ tỉnh ủy về việc nghiên cứu, khảo sát một số nội dung; sau khi đã đi khảo sát một số mô hình trồng cây ăn quả trên đất dốc ở một số huyện trong tỉnh, ngày 25/4/2017 Hội Khoa học Kinh tế tỉnh đã tổ chức Hội thảo khoa học về phát triển trồng cây ăn quả trên đất dốc. Tham dự Hội thảo có Thường trực Hội; các thành viên Hội đồng Tư vấn, phản biện của Hội; đại diện Ban Tuyên giáo tỉnh ủy, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật. Ông Trần Minh Dũng – Chủ tịch Hội, chủ trì Hội thảo.
Toàn cảnh Hội thảo khoa học
Hiện nay Sơn La có khoảng 212.000 ha đất nông nghiệp đang sử dụng, trong đó đất trồng lúa và màu khoảng 52.100 ha, còn lại là là đất nương rẫy có độ dốc khác nhau để sản xuất cây lương thực ngắn ngày. Quá trình sau nhiều năm canh tác sản xuất lương thực trên đất dốc đã làm cho đất bị thoái hóa bạc mầu, năng suất thấp, khả năng xói mòn, rửa trôi đất ngày càng mạnh.
Thời gian gần đây, trên địa bàn tỉnh đã xuất hiện nhiều mô hình trồng cây ăn quả trên đất dốc có hiệu quả kinh tế cao, như: trồng cam của ông Nguyễn Văn Ngân (Phù Yên); trồng nhãn của ông Đào Ngọc Bằng (Sông Mã); trồng chanh leo của bà Bùi Thị Sử (Mộc Châu); trồng Sơn Tra của ông Giàng A Chinh (Bắc Yên)… cho thu nhập từ 350 – 500 triệu đồng/ha, lợi nhuận từ 225 – 400 triệu đồng/ha. Cá biệt có một số mô hình trồng Xoài Đài Loan thu nhập tới 600 triệu đồng/ha, lợi nhuận 471 triệu đồng.
Với tiềm năng lợi về đất đai còn khá tốt, có nhiều vùng tiểu khí hậu thích hợp với nhiều loại cây và đặc biệt là không có gió bão lớn trong nhiều năm qua phát triển nông nghiệp nói chung, trồng cây ăn quả nói riêng đã được nhân dân chú trọng phát triển, hiệu quả kinh tế ngày càng cao. Chủ trương trồng cây ăn quả trên đất dốc của tỉnh là rất đúng đắn, có cơ sở khoa học, cụ thể thực hiện Đề án “Tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững”.
Tuy nhiên còn có những hạn chế: giao thông khó khăn; tập quán canh tác còn lạc hậu; quản lý đất đai còn manh mún; đất đai ở một số nơi bị ô nhiễm một phần do sử dụng nhiều, lâu năm phân hóa học, thuốc bảo vệ thực vật; quản lý sản xuất còn yếu; cơ chế giá chưa ổn định đặc; thủ tục hành chính trong đầu tư còn phức tạp; chưa có doanh nghiệp lớn và mạnh đầu tư phát triển; một số cơ chế, chính sách chưa đi vào thực tiễn.
Hội thảo đã nêu ra một số vấn đề:
- Cần xây dựng bổ sung và hoàn thiện quy hoạch chi tiết toàn tỉnh và từng huyện, xác định vũng cho một số cây ăn quả chủ lực; chú ý đến các vùng đã trồng cây ăn quả có chất lượng tốt, gần giao thông thuận tiện cho thu gom vạn chuyển, tiêu thụ; chưa nên phát triển ở những nơi còn khó khăn về giao thông, tiềm lực đầu tư, địa bàn phân tán.
- Xây dựng một hệ thống các biện pháp kỹ thuật tốt từ khâu tuyển chọn giống đến kỹ thuật trồng, chăm sóc, chế biến, bảo quản, bao bì, vận chuyển. Nhanh chóng ứng dụng công nghệ cao, khoa học kỹ thuật tiên bộ trong trồng cây ăn quả nói chung, trên đất dốc nói riêng.
- Đẩy mạnh việc tiếp thị, thiết lập mối liên kết các doanh nghiệp, tập đoàn kinh tế tạo thành mạng lưới thu mua, phân phối tiêu thụ sản phẩm; xây dựng các chuỗi sản xuất để tạo liên kết bền vững.
- Có cơ chế chính sách phù hợp để thúc đẩy phát triển trồng cây ăn quả. Đặc biệt là chính sách trong tích tụ đất đai tạo thành vùng có quy mô diện tích lớn.
- Vấn đề trồng cây dược liệu trên đất dốc, dưới tán rừng cũng cần được quan tâm xem xét ở tỉnh (nhiều tỉnh bạn đã có mô hình hiệu quả và ngày càng mở rộng).
Hội thảo cũng khuyến cáo: việc mở rộng diện tích trồng cây ăn quả trên đất dốc phải được quản lý chặt chẽ, có quy hoạch, không để phát triển tự phát thành phong trào nếu không rất khó kiểm soát, tạo khủng hoảng thừa dẫn đến tình trạng “được mùa thì rớt giá”, thậm chí có thể không tiêu thụ được sản phẩm, gây thiệt hại lãng phí kinh tế; phải quan tâm chú ý tới chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm để ổn định, bền vững.
Sau Hội thảo Hội Khoa học Kinh tế sẽ tổng hợp kết quả báo cáo Ban Thường vụ tỉnh ủy./.
Tin, ảnh: Hữu Đức - LHH